Tom 2 Nr 11 (2018)
Opis numeru

W bieżącym roku mija 35 lat od opublikowania w „Ruchu Pedagogicznym” artykułu Ludwika Bandury pt. Pedagogika medialna (Bandura, 1983), uznawanego za tekst wprowadzający tytułowe pojęcie do polskojęzycznej literatury pedagogicznej. W okresie tym byliśmy świadkami szczególnie gwałtownych przeobrażeń społeczeństw industrialnych/postindustrialnych i  krystalizowania się modelu społeczeństwa informacyjnego; wiodącym katalizatorem tych procesów stał się rozwój cyfrowych technologii komunikacyjnych. Przed pedagogiką stanął problem kształcenia i wychowania medialnego nie tylko w kontekście oddziaływania tradycyjnych mediów masowych (prasa, radio, telewizja), ale również powszechnie dostępnego Internetu szerokopasmowego oraz pełnej mobilności w dostępie do każdej praktycznie informacji. Bandura, pod wpływem niemieckiej myśli pedagogicznej, postrzegał pedagogikę medialną jako subdyscyplinę pedagogiki ogólnej, mającą silne związki z teorią komunikacji. Z czasem jednak pojęcie to zyskało znacznie szerszy zakres, obejmując trzy podstawowe typy działań pedagogicznych – wychowanie, kształcenie i nauczanie. W Pedagogice medialnej, pierwszym polskojęzycznym podręczniku akademickim z tego zakresu, jako jeden z jej obszarów działania wskazana została również: „[…] technologia informacyjna, podejmująca zagadnienia związane z wiedzą o technologicznej stronie mediów i ich obsłudze, posługiwaniem się nimi w życiu codziennym” (Siemieniecki, 2007, s. 149). Obecnie do najciekawszych zagadnień omawianych w pracach teoretycznych należą niewątpliwie kwestie, takie jak: kultura cyfrowa jako nowa przestrzeń edukacji (procesy inkulturacji, socjalizacji, globalizacji i in.); pedagogika medialna w teorii i praktyce – podejścia metodologiczne i perspektywy badawcze; kształtowanie kompetencji związanych z obsługą i wykorzystaniem mediów cyfrowych; dydaktyka wobec multimediów; perspektywy aksjologiczne – wychowawcze i etyczne aspekty komunikacji cyfrowej; mechanizmy odbioru i oddziaływania mediów tradycyjnych i cyfrowych; kultura cyfrowa 8 / Słowo wstępne jako źródło pożytecznej rozrywki i zabawy; narzędzia cyfrowe w przetwarzaniu i popularyzowaniu wyników badań naukowych w obrębie pedagogiki. Tom, który prezentujemy Czytelnikowi, celnie wpisuje się w przywołaną problematykę, a teksty w nim zebrane dają bardzo zróżnicowany ogląd badań empirycznych prowadzonych w różnych ośrodkach akademickich. Wskazują one m.in. na kluczową rolę kształtowania w młodych użytkownikach i odbiorcach przekazów medialnych wysokich kompetencji z zakresu „dekodowania” docierającego do nich wielowarstwowego strumienia informacji; istotne w tym procesie jest uczestnictwo nauczyciela/wychowawcy oraz środowiska rodzinnego. Narzędziami, które mogą i powinny ułatwiać to zadanie, są zarówno różnorodne cyfrowe platformy edukacyjne, jak i gry komputerowe. Autorzy prezentują własne doświadczenia i obserwacje z praktyki szkolnej czy terapeutycznej, a także wyniki analiz materiałów medialnych (audiowizualnych i językowych) oraz przeprowadzonych badań.

Robert Pysz

Bibliografia:

Bandura, L. (1983). Pedagogika medialna. Ruch Pedagogiczny, 3–4. Siemieniecki, B. (red.). (2007). Pedagogika medialna. Podręcznik akademicki, t. 1. Warszawa: PWN.

Artykuły

Maria Chepil,Bożena Marzec,Michał Borda
11-24
Multimedia in pre-school education
PDF (English)
Mirosław Łukasik
25-38
Media in education – digital platforms in practical application
PDF (English)
Gabriela Budziszewska,Ewa Musiał
39-53
Supporting the development of computational thinkingin children attending grades I–III of elementary schoolwith the use of new technologies as part of multimedia workshops with the EMPIRIA tablets
PDF (English)
Liudmila Rusalkina
55-63
The use of multimedia technologies as means of improvementin the process of english language training of future doctors
PDF (English)
Agnieszka Twaróg-Kanus
65-78
Multimedia in life and education of visually impaired and blind people
PDF (English)
Katarzyna Borawska-Kalbarczyk
79-93
How not to drown in the flood of information?Selected aspects of the information culture of adolescents
PDF (English)
Beata Ciupińska
95-104
Cyberspace – dilemmas of an educator
PDF (English)
Piotr Modzelewski,Wojciech Oronowicz-Jaśkowiak
105-118
Gry komputerowe a funkcjonowanie psychospołeczne. Przegląd aktualnych doniesień naukowych
PDF
Tatiana Kłosińska
119-133
Aspects of early familiarization of children with media content in the education environment
PDF (English)
Barbara Michałek-Piernik
135-149
Communication between a chemistry teacher and elementary school students with the use of a subject-dedicated website
PDF (English)
Joanna Mytnik
151-163
Educational and therapeutic impact of contemporary animated film characters on the viewer
PDF (English)
Tomasz Bielak
165-177
Meaning management – photography and “personal” media education
PDF (English)
Jarosław Pacuła
179-196
...jak dorożkarz, ...jak szewc, ...na czym świat stoi – kląć. O wulgaryzacji polszczyzny i jej antypedagogicznej obecności w mediach
PDF
Natalia Shandra
197-206
Multimedia technologies in building professionally oriented written skills of IT specialists
pdf (English)
Anna Hyla
207-218
The image of dragon in literature. Pedagogical perspectiveon the basis of John Ronald Reuel Tolkien’s Hobbit
Pdf (English)